نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، قم، ایران

2 دکترای اقتصاد، موسسه آموزشی امام خمینی، قم، ایران.

10.22034/sej.2020.1892301.1227

چکیده

هدف پژوهش حاضر جستجوی رابطۀ میان عدالت و معنویت و عقلانیت و دستاوردهای آن در الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و بر این فرضیه تاکید دارد که با رابطۀ تعاملی و تاثیرگذار عدالت و معنویت، در عرصۀ فردی، زمینه برای ریزش دستاوردهای فردی به عرصۀ سیاسی- اجتماعی فراهم شده و مسیر را برای رسیدن به الگوی پیشرفت و سپس حیات طیبه فراهم می‌‌کند و همۀ این مراحل با عقلانیت و برنامه‌‌ریزی عقلی و التزام به آموزه‌‌های شریعت انجام می‌‌شود. حضور این عناصر، در این الگو، حکایت از پیشرفتی متفاوت و همه‌‌سو نگرانه داشته و روشی دیگر برای پویایی جامعه اسلامی ترسیم می‌‌کند. توجه به این ابعاد است که دستیابی شهروندان به حقوق، آزادی‌ها، فرصت‌های برابر، توسعه و رفاه اقتصادی،‌ کرامت نفس، منزلت و امنیت اجتماعی را برای جامعه فراهم خواهد کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The relationship between Justice, Spirituality, and Rationality in the Islamic-Iranian Model of Progress and Their Achievements

نویسندگان [English]

  • Seyed Kazem Seyed Bagheri 1
  • Mahmood Mokhtarband 2

1 Associate Professor, Institute of Islamic Culture and Thought, Qom, Iran

2 PhD in Economics, Imam Khomeini Educational Institute, Qom, Iran.

چکیده [English]

The purpose of the present study is to find the relationship between justice, spirituality, and rationality, as well as their achievements in the Islamic-Iranian model of progress. The method of study is descriptive analysis and emphasizes the hypothesis that effective interrelationship between justice and spirituality, in the individual realm, transmits personal achievements to political-social realms paving the way for reaching the model of progress and then holy life. All the above procedures are accomplished through rationality, rational programming, and adherence to the legal rules of religion (Shariat). The presence of these elements in the model conveys a distinctive and multidimensional progress for improvement in Islamic society. Paying attention to the abovementioned aspects facilitates the citizens’ access to their rights, freedom, equal opportunity, economic progress, welfare, human dignity, social security and decency in the society.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Islamic-Iranian Model of Progress
  • Social Justice
  • Spirituality
  • Rationality
  • Hayat-e Tayyebeh (Holy Life)

قرآن کریم.

  1. پاشایی، عباس (1369). فرهنگ‌ اندیشه‌ نو. تهران: مازیار.
  2. تمیمی آمدی، عبدالواحد (۱۴۲۹ق). غرر الحکم و درر الکلم. قم: مؤسسة دارالکتاب الاسلامی.
  3. جعفری، محمدتقی (1369). حکمت اصول سیاسی اسلام. تهران: بنیاد نهج‌البلاغه.
  4. جوادی آملی، عبدالله (1383). ادب فنای مقربان. قم: مرکز نشر اسراء، ج2.
  5. جوادی آملی،‌ عبدالله (1393). تسنیم. قم: مرکز نشر اسراء،‌ ج14.
  6. جوادى آملى، عبدالله (1375). فلسفه دین، فلسفه حقوق بشر. قم: مرکز نشر اسراء.
  7. خامنه‌ای، سیدعلی (1390). سخنرانی در سالگرد امام خمینی. قابل دسترس در:  https://farsi.khamenei.ir
  8. خمینی، سیدروح‌الله (1378). صحیفه امام. قم: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ج16، 7.
  9. خمینی، سیدروح‌الله (1384). کتاب البیع. قم: مطبعه مهر، ج2.
  10. شیرازی، صدرالدین محمد (1391ق). شرح اصول الکافی. تهران: مکتبه المحمودی.
  11. شیخ الاسلامی، سید حسین (1377). گفتار امیرالمؤمنین علی‏(ع)، غررالحکم. قم: انتشارات انصاریان.
  12. صدوق، محمد بن بابویه (1376). امالی شیخ صدوق. تهران: انتشارات کتابچی.
  13. طباطبایی، سید محمدحسین (1374). المیزان فی تفسیر القرآن. ترجمه محمدباقر موسوی همدانی. قم: انتشارات اسلامی، ج12-11.
  14. طباطبایی، سیدمحمدحسین (1378). رسالت تشیع در دنیای امروز (گفتگویی دیگر با هانری کربن). قم: بوستان کتاب.
  15. طباطبایی، سید محمدحسین (1393). المیزان فی تفسیر القرآن. بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ج9.
  16. غیبه، حیدر (1999م). هکذا تکلّم العقل (المفهوم العقلانی للدین). بیروت: دار الطبعه.
  17. فراهیدی، خلیل بن احمد (1409ق).کتاب العین. قم: موسسه دارالهجره، ج2.
  18. فیض الاسلام (1365). نهج‌البلاغه. تهران: سپهر.
  19. لیثی واسطی، علی بن محمد (1376). عیون الحکم و المواعظ. التحقیق حسین الحسنی البیرجندی. تهران: دارالحدیث، ج1.
  20. مجلسی، محمدباقر (1421ق). بحار الانوار. بیروت: دارالتعارف، ج57.
  21. مصطفوی، سیدحسن (1368). التحقیق فی کلمات القرآن الکریم. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ج8.
  22. مطهری، مرتضی (1368). پیرامون انقلاب اسلامی. تهران: انتشارات صدرا.
  23. مطهری، مرتضی (1382). یادداشت‌های استاد مطهری. تهران: نشر صدرا، ج4.
  24. مطهرى، مرتضی (1384). مجموعه‏ آثار. قم: انتشارات صدرا، ج24، 15.
  25. مطهری، مرتضی (1380). عدل الهی. قم: انتشارات صدرا.
  26. ملکیان، مصطفی (۱۳۸۰/الف). سیری در سپهر جان. تهران: نشر نگاه معاصر.
  27. ملکیان، مصطفی (1380/ب). عقلانیت. نقد و نظر، شماره 26-25، ص243-257.
  28. نراقى، احمد بن محمدمهدى‏ (1378). معراج السعاده. قم: موسسه انتشارات هجرت، چاپ ششم.
  29. واعظی، احمد (1388). نقد و بررسی نظریه‌‌های عدالت. قم: موسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی.