نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

مدیر گروه علوم سیاسی / عضو هیئت علمی دانشگاه ازاد اسلامی واحد قم

چکیده

دیدگاههای متفاوت در عـرصه انـدیشه‌ها و فـلسفه‌ها و سپس تاثیر آن‌ بر‌ اندیشه‌ سیاسی و همچنین بر عمل سیاسی هـمیشه از مـهم ترین و سرنوشت‌سازترین مقوله‌های زندگی بشر بوده است‌ و دین‌ در‌ این میانه در طول تاریخ نقشی ویژه را به خود اخـتصاص داده اسـت. "قلمرو دین" یکی از مباحث مهم و نوپیدای دین پژوهی مدرن و انسان معاصر است که امروزه بخشی از مباحث فلسفه دین و کلام جدید را به خود اختصاص داده است. استاد مطهری حکومت را بیت القصیده و زیربنای تعلیمات انبیا بر می شمارد و لذا به پیوند دین و سیاست تاکید دارد و در گفتمان روشنفکری دینی نیز موضع خاصی ارائه نموده است. بر این اساس پرسش این پژوهش عبارت است از مبناهای کلامی و نوع رویکرد به قلمرو دین چه تاثیری بر مفهوم حکومت در اندیشه استاد مطهری داشته است؟ به نظر نگارنده دیدگاه حداکثری به دین و جامع دیدن دین در رویکرد استاد مطهری به ارائه مدل حکومت ولایت فقیه منجر شده است. مقاله برای دستیابی به این هدف از روش تفسیری سود برده و با بررسی آثار شهید مطهری به ارائه پاسخ پرداخته است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Theological basis and the explanation of the realm of religion and its effect on the concept of government from the viewpoint of Martyr Mortaza Motahhari

نویسنده [English]

  • Mohammad Torabi

مدیر گروه علوم سیاسی / عضو هیئت علمی دانشگاه ازاد اسلامی واحد قم

چکیده [English]

Different views in the field of thought and philosophy, and then its impact on political thought and political action have always been one of the most important and most decisive categories of human life, and religion has played a special role in the Middle Ages throughout history. "The realm of religion" is one of the most important and contemporary issues of contemporary religious studies and contemporary humanism, which is nowadays part of the philosophy of religion and new wisdom. Professor Motahari emphasizes the government as the Beit Al-Qazidi and the basis of the teachings of the prophets, and thus emphasizes the link between religion and politics, and has offered a special position in the religious intellectual discourse. Accordingly, the question of this research is the verbal bases and the kind of approach to the realm of religion, which has influenced the concept of government in the thought of Motahhari? According to the author, the maximum view of religion and the comprehensive view of religion in the approach of Professor Motahhari has led to the model of the rule of the jurisprudent. To achieve this goal, the paper has used the interpretive method and has provided an answer by reviewing the works of Martyr Motahhari.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Maximum Religion
  • Minority religion
  • Government
  • Hermeneutics

  1. جوادی آملی، عبدالله(1368)، پیرامون وحی ورهبری، تهران: الزهرا.
  2. جوادی آملی، عبدالله(1381)، فلسفه حقوق بشر، قم، اسرا.
  3. حقیقت، سید صادق(1383)، گونه شناسی ارتباط دین و سیاست در اندیشه سیاسی شیعه، نامه مفید، شماره 44.
  4. درخشه، جلال، بازسازی اندیشه دینی وتاثیر آن بر گفتمان سیاسی شیعه در ایران معاصر(با تاکید بر شهید مطهری)مجله دانش سیاسی، بهار وتابستان 1385، شماره 3.
  5. عباسی، ولی ا.... (1382)، نواندیشی دینی معاصر و قرائت پذیری دین، مجله رواق اندیشه، شماره 20.
  6. عباسی ولی الله(1381)، قلمرو دین وانتظار بشر از آن در اراء و اندیشه های شهید مطهری،پژوهشنامه حقوق اسلامی، بهار وتابستان 1381، شماره 6و7
  7. کفاشی کاظم آبادی، اکرم(1387)، مبناهای کلامی و اندیشه های سیاسی در گفتمان روشنفکران سکولار مسلمان در ایران بعد از انقلاب اسلامی، پژوهـشنامه‌ انقلاب اسلامی، سال هفتم، شماره 14.
  8. واعظی، احمد(1378)، حکومت دینی. قم:نشر مرصاد.
  9. مجتهد شبستری، محمد(1383)، قرائت انسانی از دین،تهران:طرح نو.
  10. مجتهد شبستری، محمد(1379)، ایمان و آزادی، چاپ سوم، تهران:طرح نو
  11. مجتهد شبستری، محمد(1381)، تاملاتی در قرائت انسانی از دین، تهران:طرح نو.
  12. مطهری، مرتضی (1368)، مجموعه آثار، ج3، تهران:انتشارات صدرا.
  13. مطهری، مرتضی (1368)، مجموعه آثار، ج4، تهران:انتشارات صدرا.
  14. مطهری، مرتضی (1368)، نهضت های اسلامی در صد سال اخیر، تهران: انتشارات صدرا.
  15. مطهری، مرتضی (1381)، خاتمیت، تهران: انتشارات صدرا.
  16. مطهری، مرتضی (1383)، وحی ونبوت، مجموعه آثار، چاپ یازدهم، تهران:صدرا.
  17. مطهری، مرتضی (1377)، ولاء ها و ولایت ها، تهران:انتشارات صدرا.
  18. میر، ایرج. رابطه دین و سیاست، تفسیرهای امام مخمد غزالی و خواجه نصیرالدین طوسی از پیوند دین و سیاست، نشر نی، 1380.
  19. میر، ایرج (1387)، سکولاریسم اسلامی، نقدی بر دیدگاه روشنفکران مسلمان، تهران: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
  20. مزینانی، محمد صادق(1383)، ماهیت حکومت نبوی، مجله بازتاب اندیشه، شماره 85.
  21. نصری، عبدالله، نگاهی به نقد قرائت رسمی از دین،مجله قبسات، تابستان وپاییز1380، شماره 20و21.
  22. عباسی، ولی الله، نو اندیشی دینی معاصر و قرائت پذیری دین،مجله رواق اندیشه، مرداد 1382، شماره 20.